Straatkinderen: de ketenen van kwetsbaarheid

Slave-trade-shackles-001

Street Children and the Shackles of Vulnerability: translated kindly by Maja Mischke (original post in English here  http://wp.me/p1sf3y-ge )

————-

Deze blog is voor Farah. Haar ongelofelijke moed en kracht blijven voor mij onovertroffen.

Eén van de dingen die me steeds weer frapperen bij mijn werk met straatkinderen is hoe uitgesproken ze zijn. Ik ben iedere keer weer verrast, zelfs met stomheid geslagen door hoe goed ze zich uit kunnen drukken met woorden, met een enkele zin.

Terwijl ik met Maya sprak (ik kende haar al een paar maanden), voelde ik dat ik een stapje dichterbij durfde te zetten: “Ik weet dat je stiefmoeder wreed was en je vader altijd haar kant koos. Maar soms klinkt het alsof het leven dat je op straat leidde nog veel wreder was. Veel mensen vragen me:  waarom kiezen kinderen zoals jij voor de straat als het thuis minder gevaarlijk is?”

Waarop ze antwoordde: “Omdat het gemakkelijker is om de straat te vergeven: je verwacht niet dat de straat van je houdt, zoals je dat van je familie verwacht.”

Maya’s leven –zowel op straat als daarbuiten- is vervuld met redenen om alle geloof in de wereld en de menselijkheid te verliezen; haar veerkracht en lach is voldoende om het te herwinnen. Het is één van de dingen die ik van Maya heb geleerd: de keuze tussen twee nadelen, tussen twee slechtste scenario’s. Straatkinderen als Maya roepen verschillende reacties op bij de mensen die haar ontmoeten en haar verhaal horen, omdat ze in een opeenvolging van keuzes vaak de verkeerde heeft gemaakt. De minder toleranten zal het ontgaan dat de verwaarlozing en het misbruik waaronder ze heeft geleden sinds ze drie jaar oud was haar mogelijk niet hebben voorzien van de vaardigheid om het beter te doen. Voor andere kinderen is de straat niet een keuze tussen twee onfortuinlijke wreedheden, maar de enige manier om te overleven.

Het is een misverstand dat armoede de voornaamste oorzaak is voor het feit dat kinderen op straat leven. Het opbreken van gezinnen en geweld zijn de echte valkuilen. Misbruik. Waarom zou Farah anders op straat zijn?

Farah is een ongelofelijk mooi 14-jarig meisje. Toen ze 12 werd vond Medhat, haar oom van moeders kant, het hoog tijd dat ze deel ging uitmaken van zijn prostitutienetwerk. Hij deed haar geen voorstel: ze werd gewoon geacht in de voetstappen van haar moeder te treden. Farah’s moeder had jarenlang geld in haar broers laatje gebracht en Medhat verwachtte dat Farah flink aan zijn inkomen zou kunnen bijdragen. Zo moedig als ze was, weigerde Farah. Klant na klant klaagde erover hoe Farah naar de ontmoetingen gesleept moest worden en uiteindelijk nam Medhat zijn toevlucht tot geweld.

Farah werd gedurende 8 maanden aan een ketting geklonken die aan het plafond was vastgemaakt. In deze eenzame wereld die haar nieuwe thuis werd, in deze positie, werd Farah dagelijks door haar oom verkracht. Ze kreeg hangend te eten, ze deed hangend haar behoefte, ze sliep in haar ketenen. En in haar opstandige veerkracht weigerde het kleine meisje toe te geven.

Nu moeten we het in verband met veerkracht even over kwetsbaarheden hebben. Het lichaam van een kind, de zwakheid ervan, de beperkingen die het heeft, maar ook het vermogen een stem te laten horen en keuzes te maken om de eigen realiteit vorm te geven, alsook de fysieke kwetsbaarheid van een kind: al dat is juist hetgene dat door de volwassen wereld dient te worden beschermd, als was het een dure plicht.

Het ontbreken van die bescherming heeft ertoe geleid dat de moed van Farah afnam om beslissingen te nemen die ze niet vol kon houden. En het was toen haar lichaam nog verder verzwakte, toen de ketenen nog strakker waren gemaakt, het metaal door haar huid heen knaagde tot op haar botten, dat ze haar volgende beslissing nam.

Farah vertelde haar oom dat ze het opgaf, dat hij had gewonnen. Ze vertelde hem dat ze het ‘brave meisje’ zou zijn dat hij zich gewenst had en dat ze zou doen wat hij wilde. Terwijl hij haar losmaakte, terwijl hij de sloten opende van de kettingen die haar polsen en dunne enkels gebonden hielden, plande ze haar ontsnapping. Farah rende naar het raam en gooide zichzelf naar beneden vanaf de derde verdieping.

Hoe ze het heeft overleefd is voor ons allen bij de shelter onbekend. Het aantal gebroken botten was het bewijs voor de wanhoop en de prijs die dit kleine meisje betaalde voor die fysieke kwetsbaarheden en veerkrachtige keuzes. Ze werd niet alleen om haar gebroken botten naar het dichtstbijzijnde ziekenhuis gedragen, maar ook voor de doorgesleten plekken in de huid bij haar bovenbenen en billen, veroorzaakt doordat ze zichzelf maandenlang had bevuild. En voor de brandplekken daar waar ze was vastgebonden. Maar hoe zat het met de verkrachtingen? Hoe zat het met het trauma? En met de toekomst? Wiens verantwoordelijkheid was het om dat alles te helen?

Toen ze voldoende hersteld was, vertrok ze. Naar de straat. En toen verwees de politie haar naar onze shelter. Het moment dat ze binnen kwam lopen is onvergetelijk voor iedereen die daarbij aanwezig was. Shaimaa heeft me verteld dat ze soms nog over Farah’s polsen droomt.

Waarom ik u dit verhaal vertel, lezer? Het is niet alleen om zomaar even uw hart te breken. Ik heb het niet eens geschreven om u eraan te herinneren dat achter elk meisje dat op straat leeft een individueel en persoonlijk levensverhaal schuilgaat. Ik heb dit geschreven zodat we andere vragen kunnen gaan stellen. Ik deel dit om te laten zien dat het ineffectief is veel kinderen ervan te proberen te overtuigen dat het leven op straat slecht voor ze is. Voor kinderen zoals Farah, en helaas zijn er velen zoals zij, staat de straat voor hoop, vrijheid en vriendschap en onvoorspelbaarheid. Totdat wij begrijpen wat de straat echt betekent voor deze kinderen, totdat we NIET meer als eerste proberen ze te verenigen met hun families zodat we onze subsidies veilig stellen, totdat we ze alternatieven kunnen bieden…zouden we wel eens meer kwaad dan goed kunnen doen.

2 Comments

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s